İş Kanunu'na Göre Bayramda Çalışmaya İlişkin Esaslar

Bayramlarda yapılan çalışmalar için İş Kanunu önemli düzenlemeler getirmiştir

Milliyet'in haberine göre; Bayram günlerinde çalışanlara arife günü ve bayramdaki çalışmalarının ücreti zamlı olarak ödenecektir. Ayrıca işveren, “Bayram sonrasında izin kullanabilirsin” dese bile, bayramda yapılan çalışma zamlı olacaktır. Yani, sonradan verilecek izin herhangi bir anlam ifade etmemektedir. Bayramda çalışana ücreti zamlı ödenir, işveren isterse daha sonra o çalışmanın karşılığı olarak ayrıca izin verebilir. Bu işverenin yetkisinde olan bir şeydir.

Kural olarak, bayram ve genel tatil günlerinde çalışmak istemeyen işçiler işverenleri tarafından çalışmaya zorlanamazlar. Çalışmaya zorlanan işçiler bu durumu şikâyet konusu yapar, hatta iş mahkemesine taşırlarsa işyerinden haklı sebeple, kendi istekleriyle ayrılıp tazminatlarını alabilirler. Ancak tam tersi durumda, eğer çalışanın hizmet sözleşmesinde veya toplu iş sözleşmesinde bayramlarda çalışmaya izin veren bir hüküm varsa, bu sefer bayram günü de gelip, işverenin talimatıyla çalışmak zorunda kalırlar. Hatta bayram günü çalışmıyorum deyip işe gelmemeleri durumunda üst üste iki gün işe devamsızlık yaparlarsa, işveren kıdem tazminatı ödemeden çalışanı işten çıkarır. Bu nedenle çalışanların imzaladıkları iş sözleşmelerinin çok büyük önemi bulunmaktadır. Çoğu zaman okumadan imzalanan sözleşmeler sonradan işten çıkarılmayı kolaylaştıran belgeler haline gelebilir.

Çocuklar, Gençler Bayramda Çalışmaz

İş Kanunu’nun çalışan çocuk ve gençleri koruyucu hükümlerinden biri, bayramda her ne ad altında olursa olsun çalıştırılmamalarıdır. Ülkemizde çok sayıda çocuk ve genç çok düşük ücretlerle çalıştırılıyor. Bir de bayram günlerinde onların emeğinden istifade etmek tamamen kuralsız ve emek sömürüsünü anlatan bir durum. Ne var ki kanunlarımız en azından bayram ve genel tatil günlerinde çalıştırılmalarını yasaklıyor.

Genel olarak, 14 yaşını tamamlamış, ilköğretimi bitirmiş ancak 15 yaşını doldurmamış çalışanlar “çocuk işçi” olarak tanımlanmaktadır. 15 yaşını tamamlamış, 18 yaşını bitirmemiş olanlar da “genç işçi” olarak kabul edilmektedirler. İşte bu çocuk ve gençler bayramda çalıştırılmayacak ancak çalışmasalar bile ücretleri işverenlerince tam olarak ödenecektir.

Yurtdışına Çıkanlar ve Sağlık Hizmeti...

Türkiye’nin birçok ülkeyle sosyal güvenlik sözleşmesi bulunuyor. Bu ülkelerden 15’iyle imzalanan sözleşmede sağlık hizmetleri de kapsam altına alınmış durumda. Buna göre, Almanya, Hollanda, Belçika, Avusturya, Fransa, KKTC, Makedonya, Azerbaycan, Romanya, Bosna Hersek, Çek Cumhuriyeti, Arnavutluk, Lüksemburg, Hırvatistan ve Sırbistan sözleşmelerinde sağlık hizmetleri kapsamda. Ancak Azerbaycan ve Arnavutluk iç mevzuatlarındaki sorunlar nedeniyle sağlık hizmetleriyle ilgili hükümler uygulanamıyor. Dolayısıyla, 13 ülkede sağlık hizmetlerinin SGK tarafından karşılanması mümkün.

Bu ülkelerde sağlık hizmetlerinden yalnızca 4/a’lı sigortalılar ve bu sigortalıların bakmakla yükümlü olduğu kişiler faydalanabiliyor. Yalnızca Almanya’da 4/b ve 4/c’li sigortalılar da kapsamda. Turistik seyahatlerde yalnızca acil durumlarda sigortalıların sağlık hizmetleri masraflarını SGK karşılıyor. Yine bir tek Almanya’da turistik amaçlı bulunan sigortalıların durumu derhal müdahaleyi gerektirenler ve ertelenmesi mümkün olmayan diyaliz veya kronik hastalıkların tedavilerinin de karşılanması mümkün.

KAMUPERSONELİ.NET - ANKARA